Mùa hè luôn được xem là khoảng thời gian thử thách nhất đối với người chơi lan. Nhiệt độ cao, nắng gắt kéo dài, độ ẩm thay đổi thất thường cùng những cơn mưa bất chợt tạo điều kiện để nấm bệnh, vi khuẩn phát triển mạnh. Điều đáng nói là nhiều người càng chăm cây vào thời điểm này thì lan lại càng nhanh suy yếu.
Trong số hàng nghìn giống lan, có những loài vốn nổi tiếng “khó chiều”, đòi hỏi người trồng phải hiểu rõ đặc tính sinh trưởng nếu muốn cây khỏe mạnh và ra hoa đúng mùa.
Hồ điệp: Sợ nắng hơn sợ thiếu nước
Lan Hồ điệp là giống lan được nhiều người yêu thích nhưng cũng là một trong những loài dễ tổn thương nhất khi bước vào mùa hè.
Nhiệt độ lý tưởng để Hồ điệp phát triển dao động khoảng 22-30°C. Khi nền nhiệt duy trì trên 35°C trong thời gian dài, cây dễ rơi vào trạng thái stress nhiệt, lá mềm, cháy mép, rễ ngừng phát triển và khả năng ra hoa ở vụ sau cũng bị ảnh hưởng.
Sai lầm phổ biến nhất là tưới nước quá nhiều với suy nghĩ “trời nóng cây cần nhiều nước”. Thực tế, giá thể luôn ẩm sẽ khiến rễ bị thiếu oxy, tạo điều kiện cho nấm gây thối rễ và thối gốc.
Với Hồ điệp, nên đặt cây ở nơi thông thoáng, có lưới che khoảng 60-70% ánh sáng. Chỉ tưới khi giá thể đã se khô, bộ rễ chuyển từ màu xanh sang màu bạc và nên tưới vào sáng sớm hoặc chiều mát. Đồng thời, tránh để nước đọng trong nách lá vì rất dễ gây thối ngọn.
Phi điệp: Mưa hè là “kẻ thù” thầm lặng
Phi điệp (Giả hạc) có sức sống tốt nhưng mùa hè lại là giai đoạn cây sinh trưởng mạnh, đồng thời cũng là thời điểm nấm bệnh dễ bùng phát.
Nếu gặp mưa kéo dài, nước đọng trên thân non hoặc chồi mới, cây rất dễ mắc bệnh thối nhũn, thối ngọn hoặc đốm lá.
Người trồng nên đảm bảo giàn lan luôn thông thoáng, hạn chế nước mưa hắt trực tiếp vào cây. Vào những ngày nắng nóng trên 35°C, không nên bón phân với nồng độ cao vì dễ làm tổn thương bộ rễ. Thay vào đó, có thể giảm lượng phân xuống khoảng một nửa so với khuyến cáo và bón vào sáng sớm hoặc chiều mát để cây vẫn được bổ sung dinh dưỡng mà không bị sốc nhiệt.
Vũ nữ: Thiếu gió là cây dễ xuống sức
Lan Vũ nữ ưa ánh sáng hơn Hồ điệp, thích hợp với mức ánh sáng khoảng 50-60%, nhưng vẫn cần tránh nắng gắt giữa trưa trong mùa hè.
Nếu đặt cây trong không gian bí, độ ẩm cao nhưng thiếu lưu thông không khí, giả hành sẽ nhăn, lá vàng và nấm bệnh phát triển nhanh.
Người chơi nên duy trì độ ẩm khoảng 50-70%, đồng thời tăng cường lưu thông không khí bằng cách bố trí giàn lan thông thoáng hoặc sử dụng quạt nhẹ. Với Vũ nữ, thông gió quan trọng không kém việc tưới nước.
Lan Hài: Ưa mát nên rất “khó ở” khi trời nóng
Lan Hài vốn sinh trưởng tốt trong điều kiện mát mẻ. Khi thời tiết bước vào cao điểm nắng nóng, cây thường phát triển chậm, rễ yếu và dễ vàng lá.
Để giúp cây vượt qua mùa hè, nên che khoảng 70-80% ánh sáng, duy trì giá thể luôn thoáng khí nhưng không để úng nước, đồng thời tăng cường thông gió. Không nên đặt chậu trên nền xi măng hoặc sát mái tôn vì nhiệt lượng tích tụ có thể khiến bộ rễ bị ảnh hưởng.
Kiếm và Cattleya: Chịu nắng tốt nhưng không có nghĩa càng nắng càng khỏe
So với Hồ điệp hay Lan Hài, Kiếm và Cattleya có nhu cầu ánh sáng cao hơn. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa với việc có thể phơi cây dưới nắng gắt cả ngày.
Đặc biệt với Cattleya, cây cần khoảng 50-70% ánh sáng tự nhiên để sinh trưởng và ra hoa tốt. Trong những ngày nắng nóng cực điểm, vẫn nên che bớt nắng gắt vào khoảng giữa trưa để hạn chế cháy lá và giảm hiện tượng stress nhiệt.
Sau những cơn mưa lớn, cần kiểm tra ngay giá thể để bảo đảm nước thoát nhanh, tránh tình trạng úng kéo dài gây hư bộ rễ.
Muốn lan khỏe mùa hè, đừng chỉ chăm tưới
Theo kinh nghiệm của nhiều nhà vườn, phần lớn cây lan chết trong mùa hè không phải vì thiếu nước mà do tưới quá nhiều, giá thể bí kết hợp với nhiệt độ cao khiến nấm bệnh phát triển mạnh.
Ngoài việc điều chỉnh lượng nước tưới, người trồng cũng nên hạn chế tưới vào giữa trưa, ưu tiên tưới trước 8 giờ sáng hoặc sau 16 giờ 30 khi nhiệt độ dịu hơn. Đồng thời, cần thường xuyên vệ sinh giàn lan, cắt bỏ lá già, lá bệnh, giữ khoảng cách hợp lý giữa các chậu để tăng lưu thông không khí và theo dõi cây định kỳ nhằm phát hiện sớm các dấu hiệu nấm bệnh trong mùa mưa.
Mùa hè là giai đoạn cây tiêu tốn nhiều năng lượng để thích nghi với điều kiện thời tiết. Chỉ cần hiểu đúng nhu cầu của từng giống lan, duy trì sự thông thoáng, tưới nước hợp lý và hạn chế những sai lầm phổ biến, người chơi hoàn toàn có thể giúp cây khỏe mạnh, tích lũy dinh dưỡng và sẵn sàng cho mùa hoa tiếp theo.
>>> XEM THÊM: 4 lời khuyên dành cho các gia đình đang trồng lan